Evet, ikinci el bir araç aynı gün içinde satılıp devredilebilir. Noterdeki devir işlemi elektronik ortamda yürür ve kendi başına uzun sürmez. Satışı günlere, bazen haftalara yayan şey alıcı bulmak, fiyatta anlaşmak ve aracın evrak tarafındaki pürüzlerdir. İnternette hemen arabanı sat gibi aramalarla karşınıza çıkan kurumsal alım hizmetleri de tam bu noktada devreye girer: değerleme, ekspertiz ve noter devrini tek bir yerde toplayarak süreyi kısaltmayı hedefler. Yine de hangi yolu seçerseniz seçin, aynı gün satışın gerçekçi olup olmadığını aracın kendi durumu belirler.
Aynı gün satışı asıl ne engeller?
Noter, devirden önce aracın kaydını Emniyet Genel Müdürlüğü sistemi üzerinden kontrol eder. Bu kontrolde takılan her kalem satışı o gün için durdurabilir:
· Vergi ve ceza borcu: Ödenmemiş motorlu taşıtlar vergisi, buna bağlı gecikme zammı ve trafik idari para cezası varsa devir yapılmaz. Borç kapanmadan işlem ilerlemez.
· Kısıtlayıcı şerh: Araç üzerinde haciz veya rehin gibi bir şerh varsa satış yapılamaz. Taşıt kredisiyle alınmış araçlarda bankanın rehin şerhi, kredi kapatılıp şerh kaldırılana kadar devri engeller.
· Ödemenin hazır olmaması: İkinci el araç satışlarında bedel artık Güvenli Ödeme Sistemi üzerinden ödeniyor. Alıcı parayı sisteme yatırmadan noterde imza aşamasına geçilemez.
Zorunlu trafik sigortasının bitmiş olması ise satışı durdurmaz. Noter bu durumda kayda şerh düşerek devri yapar; sigortasız aracın tescili ise yeni sahibin poliçe yaptırmasından sonra mümkün olur. Köprü ve otoyol geçişlerinden kalan HGS veya OGS borcu olup olmadığını da satıştan önce e-Devlet üzerinden kontrol etmek, devirden sonra adınıza çıkabilecek sürprizleri önler.
Üç satış yolu, üç farklı takvim
Aracı kime sattığınız, sürecin ne kadar süreceğini doğrudan belirler. Aşağıdaki karşılaştırma genel eğilimi gösterir; tek tek durumlar farklılık gösterebilir.
|
İlanla bireysel satış |
Galeriye satış |
Kurumsal alım |
|
|
Alıcıyı bulma |
İlanın ilgi görmesine bağlı, belirsiz |
Galeriyi gezmek gerekir |
Başvuruyla başlar |
|
Fiyat |
Piyasa fiyatına en yakın seçenek olabilir |
Galerinin yeniden satış payını içerir |
Yeniden satış payını içerir, karşılığında hız sunar |
|
Pazarlık |
Her görüşmede yeniden |
Var |
Ekspertiz sonucuna göre netleşir |
|
Evrak ve noter takibi |
Büyük ölçüde satıcıda |
Paylaşılır |
Çoğunlukla alıcı firma yürütür |
İlanla satış, fiyat açısından en avantajlı yol olabilir ama takvimi alıcılar belirler. Gelen her arayanla ayrı görüşme, ayrı ekspertiz ve ayrı pazarlık yapılır. Galeri ve kurumsal alıcılar ise aracı yeniden satacakları için teklifleri ilanlarda gördüğünüz rakamların altında kalabilir. Bu farkın karşılığı hız, tek muhatap ve ödeme güvencesidir. Hangi yolun doğru olduğu, sizin için zamanın mı yoksa son birkaç bin liranın mı daha değerli olduğuna bağlıdır.
Hızlı satışta fiyat nasıl belirlenir?
Aynı gün satış, fiyatın da aynı gün netleşmesi demektir. Alıcılar bunu yaparken büyük ölçüde aynı bilgilere bakar: aracın tam versiyonu ve donanımı, model yılı, kilometresi, sigorta kayıtlarındaki hasar geçmişi, boyalı ya da değişen parçalar ve o modelin piyasadaki güncel talebi. Ön değerleme genellikle sizin beyanınıza dayanır. Ekspertiz bu beyanı doğrularsa ön fiyat korunur, beyanla örtüşmeyen bir bulgu çıkarsa fiyat yeniden hesaplanır.
Bu yüzden hızlı satışta en çok zaman kaybettiren şey, ekspertizde ortaya çıkan ve önceden söylenmemiş bir hasar ya da boyadır. Satıştan önce hasar kaydını kendiniz sorgulamak ve bildiğiniz boya veya değişen parçaları açıkça belirtmek, pazarlığın ekspertiz masasında uzamasını engeller. Servis kayıtları, yedek anahtar ve varsa önceki ekspertiz raporları da beyanınızı destekleyen belgelerdir; alıcının kafasındaki soru işaretlerini azalttıkları ölçüde fiyatın korunmasına yardımcı olurlar.
Satış gününe hazırlık listesi
1. e-Devlet üzerinden aracın vergi, trafik cezası ve geçiş borcunu sorgulayın, varsa satıştan önce ödeyin.
2. Hasar kaydını kendiniz sorgulayın. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarına e-Devlet'teki "Trafik Poliçe ve Hasar Bilgileri" hizmetinden ulaşabilirsiniz.
3. Kimliğinizi ve aracın ruhsatını yanınızda bulundurun. Başkası adına işlem yapılacaksa noter onaylı vekaletname gerekir.
4. Kredili araçlarda bankadan güncel kapama tutarını öğrenin. Borcun kim tarafından, hangi aşamada kapatılacağını alıcıyla önceden netleştirin.
5. Yedek anahtarı, servis ve bakım kayıtlarını hazırlayın. Bu belgeler pazarlıkta beyanınızı destekler.
Kurumsal alıcıya satarken nelere bakılmalı?
Konya Selçuklu'da kurumsal alım modeliyle çalışan Aracını Hemen Sat, sitesinde süreci dört adımda anlatıyor: araç bilgileri girildiğinde çevrim içi bir ön fiyat çıkıyor, bu fiyat satıcıyı bağlamıyor, kesin fiyat yaklaşık 45 dakika süren ekspertizden sonra netleşiyor, anlaşma olursa noter devri ve banka hesabına ödeme aynı gün yapılıyor. Firma ayrıca komisyon ya da dosya masrafı almadığını ve nakit ödeme yapmadığını belirtiyor. Çevrim içi değerlemenin 2018 ve sonrası model, 150.000 kilometrenin altında ve tramer kaydı 500.000 TL'yi aşmayan araçlar için sonuç verdiğini, bu aralığın dışında kalan araçların ise telefonla değerlendirildiğini de not ediyor. Bu tür sınırlar firmadan firmaya değiştiği için, başvurmadan önce aracınızın kapsamda olup olmadığına bakmak zaman kazandırır.
Hangi firmayla çalışırsanız çalışın, teklifi kabul etmeden önce şu soruların cevabını netleştirmek işinizi kolaylaştırır:
· Ekranda veya telefonda verilen ön fiyat bağlayıcı mı, kesin fiyat neye göre belirleniyor?
· Ekspertiz sırasında aracın yanında bulunabiliyor ve raporun bir kopyasını alabiliyor musunuz?
· Teklifi reddederseniz sizden herhangi bir ücret isteniyor mu?
· Komisyon, dosya veya hizmet bedeli adıyla kesinti yapılıyor mu?
· Ödeme hangi kanaldan ve devirle aynı anda mı yapılıyor?
· Kredili araçta kalan borcu kim kapatıyor, size kalan tutar ne zaman ödeniyor?
Satıştan sonra unutulmaması gerekenler
Noterde devir tamamlandığında aracın sorumluluğu yeni sahibine geçer. Satıcı açısından birkaç küçük iş kalır: aracın sigorta poliçelerini iptal ettirmek ve kullanılmayan süreye ait prim iadesini sigorta şirketinden talep etmek, araca bağlı HGS veya OGS etiketini iptal ettirmek ya da başka bir araca aktarmak, satış belgesinin bir kopyasını saklamak. Bu adımlar satış gününü uzatmaz ama sonradan çıkabilecek karışıklıkları baştan kapatır.




