Adana’nın Kozan ilçesinde kadınların imece usulüyle yürüttüğü üretim modeli, dalında para etmeyen turuncu ekonomiye kazandırıyor. Tarlada kilosu yalnızca 5 TL’ye alıcı bulan turunç, beş gün süren zahmetli bir emeğin ardından reçel ve ekşi sos haline getirilerek 200 ila 300 TL arasında satılıyor. Kadınların bu girişimi hem aile bütçesine hem de bölge ekonomisine önemli katkı sağlıyor.
Narenciye üretimiyle bilinen Adana’da portakala benzeyen ancak ekşi aroması nedeniyle talep görmeyen turunç, Kozan’ın Acarmantaş Mahallesi’nde katma değerli ürüne dönüşüyor. Ürünün kabuğu reçel olarak değerlendirilirken, iç kısmı ve posası ise “ekşi sos” yapımında kullanılıyor.
TARLADA 5 LİRA KAZANDA 300 LİRA
Kadınların yürüttüğü üretim süreci, turunç hasadıyla başlıyor. Dalında para etmeyen ürün, imece usulüyle toplanarak işleniyor. Tarlada kilosu 5 TL olan turunç, kazanlara girdikten sonra reçelde 200-300 TL, ekşi sosta ise 300 TL’ye kadar alıcı buluyor. Bu dönüşüm, kırsal kalkınma açısından örnek bir model olarak dikkat çekiyor.
5 GÜN SÜREN EMEKLE ÜRETİM YAPILIYOR
Üretim sürecinde kadınlar turunç kabuklarını kendi geliştirdikleri yöntemlerle rendeleyip temizliyor. Kabuklar haşlandıktan sonra acısının çıkması için dört gün boyunca suda bekletiliyor ve suyu düzenli olarak değiştiriliyor. Ardından ipe dizilerek dinlendirilen kabuklar, odun ateşinde kara kazanlarda saatlerce kaynatılarak reçele dönüştürülüyor.
Aynı zamanda turunç posasından yapılan ekşi sos da yoğun ilgi görüyor. Zahmetli ve sabır gerektiren bu süreç, tamamen imece anlayışıyla yürütülüyor.
YILDA 5 TON ÜRETİM YAPILIYOR
İmece usulü üretim yapan kadınlar, yılda yaklaşık 5 ton turunç ürünü işliyor. Üretilen reçel ve ekşi soslar, sosyal medya üzerinden Türkiye’nin dört bir yanına gönderiliyor. Artan taleple birlikte Kozanlı kadınların ürünleri geniş bir müşteri kitlesine ulaşmış durumda.
Üreticiler, turunçtan elde edilen bu katma değerin kendileri için önemli bir gelir kaynağı olduğunu belirtirken, birlikte üretmenin gücüne de dikkat çekiyor.
EV EKONOMİSİNE VE ÜLKE EKONOMİSİNE KATKI
Üretime katılan kadınlar, televizyon başında vakit geçirmek yerine üretmeyi tercih ettiklerini vurguluyor. İmeceyle yapılan bu çalışma sayesinde hem ev ekonomisine katkı sağlanıyor hem de atıl durumdaki bir tarım ürünü değerlendirilmiş oluyor.
Kozanlı kadınların turunçtan elde ettiği bu başarı, kırsalda kadın emeğinin ekonomiye kazandırılmasının somut bir örneği olarak öne çıkıyor. Dalında değer görmeyen bir ürünün, emek ve dayanışmayla yüksek kazanç sağlayan bir ürüne dönüşmesi, bölge için umut verici bir tablo ortaya koyuyor.