Bağ-Kur kapsamında çalışan küçük esnaf ve sanatkârların uzun süredir beklediği prim günü düzenlemesi yeniden gündeme geldi. Üzerinde durulan modele göre, emeklilik için aranan 9 bin prim gününün 7 bin 200 güne düşürülmesi hedefleniyor.
Düzenlemenin yasalaşması halinde kapsama giren sigortalılar için 1.800 günlük prim avantajı oluşacak. Bu süre yaklaşık 5 yıllık prim ödemesine karşılık geliyor. Ancak mevcut durumda yürürlüğe girmiş ve tüm şartları belirlenmiş bir yasal değişiklik bulunmuyor. Meclis’e daha önce sunulan 7 bin 200 güne yönelik teklifler ise komisyon aşamasında bulunuyor.
9 BİN GÜNDEN 7 BİN 200 GÜNE DÜŞÜRÜLMESİ GÜNDEMDE
Mevcut uygulamada 30 Nisan 2008 sonrasında ilk kez Bağ-Kur kapsamında sigortalı olanlardan normal emeklilik için 9 bin prim günü isteniyor. Aynı dönemde 4/A kapsamında çalışanlarda ise temel prim şartı 7 bin 200 gün olarak uygulanıyor.
Gündemdeki çalışma, küçük esnaf ve sanatkârlar açısından bu farkın azaltılmasını amaçlıyor. 9 bin günün 7 bin 200 güne indirilmesi durumunda 1.800 günlük fark ortadan kalkacak.
Bu da şartları sağlayan bir kişinin mevcut sisteme göre yaklaşık 5 yıl daha az prim ödemesi anlamına gelebilecek. Ancak emeklilik tarihi yalnızca prim gününe bağlı olmadığından yaş, sigorta başlangıcı ve kişinin tabi olduğu mevzuat ayrıca önem taşıyor.
YAKLAŞIK 1 MİLYON KİŞİ GÜNDEMDE
Son dönemde kamuoyuna yansıyan çalışmalarda düzenlemenin yaklaşık 1 milyon sigortalıyı ilgilendirebileceği belirtiliyor. Önceliğin bakkal, berber, terzi ve benzeri küçük esnaf ile sanatkârlara verilmesi bekleniyor.
Bununla birlikte düzenlemenin bütün Bağ-Kur sigortalılarını kapsayacağı kesinleşmiş değil. Şirket ortakları ve daha büyük ölçekli işletme sahiplerinin kapsam dışında tutulabileceği yönünde değerlendirmeler bulunuyor.
Nihai kapsam ancak yasalaşacak düzenlemenin maddeleriyle kesinlik kazanacak.
EMEKLİLİK YAŞI İÇİN AYRI DÜZENLEME YOK
Gündemdeki modelin esas olarak prim gün sayısına odaklandığı belirtiliyor. Bu nedenle “5 yıl erken emeklilik” ifadesi her sigortalının emeklilik yaşının doğrudan 5 yıl düşeceği anlamına gelmiyor.
Sigortalının gerekli yaşı henüz tamamlamamış olması halinde 7 bin 200 gün prim şartını karşılaması tek başına emeklilik için yeterli olmayacak. İlk sigortalılık tarihi ve ilgili yaş koşullarının da yerine getirilmesi gerekecek.
DÜZENLEME HENÜZ YASALAŞMADI
Bağ-Kur prim şartının 7 bin 200 güne düşürülmesi konusunda Meclis’e 2026 yılı içinde birden fazla kanun teklifi sunuldu. Bu teklifler halen ilgili komisyonlarda bulunuyor ve yasalaşmış değil.
Son dönemde gündeme gelen beklentiler düzenlemenin 2027 döneminde ilerleyebileceğine işaret etse de kesin yürürlük tarihi ve kapsam konusunda bağlayıcı bir yasal karar henüz bulunmuyor.
Bu nedenle Bağ-Kur sigortalıları açısından mevcut emeklilik hükümleri uygulanmaya devam ediyor.
