KARADENİZ’DE RİSK ALANI GENİŞLETİLDİ
Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Karadeniz’de ticari gemilerin karşı karşıya kaldığı güvenlik riskleri yeniden gündemin üst sıralarına çıktı. Son aylarda ticari gemilere yönelik dron saldırılarının artması üzerine deniz sigortacılığı açısından önemli bir düzenlemeye gidildi.
Londra deniz sigortası piyasasının Joint War Committee tarafından 16 Eylül 2026 tarihinde yayımlanan JWLA-035 sayılı düzenlemeyle Karadeniz’de savaş riski açısından bildirime tabi tutulan alan genişletildi.
Daha önce ağırlıklı olarak Rusya ve Ukrayna’nın kıyı sularını kapsayan uygulama, Türkiye, Bulgaristan, Romanya ve Gürcistan’ın karasuları dışında kalan Karadeniz’in büyük bölümünü kapsayacak hale getirildi.
Yeni düzenleme, Karadeniz’de gemi trafiğinin durdurulduğu veya bölgenin tamamının seyir açısından yasaklandığı anlamına gelmiyor. Uygulama, özellikle deniz sigortalarında savaş riski değerlendirmesi ve gemilerin seyir bildirimleri açısından önem taşıyor.
TÜRKİYE KARASULARI KAPSAM DIŞINDA
Düzenlemenin dikkat çeken ayrıntılarından biri Türkiye’nin karasularının bildirime tabi yeni alanın dışında tutulması oldu.
Buna göre Türkiye’nin karasularında seyreden ticari gemiler açısından söz konusu bildirim şartı uygulanmıyor. Ancak Türkiye kıyılarının daha açığında, karasuları sınırının dışında kalan güzergahlar yeni risk alanının içerisinde bulunuyor.
Bu durum, Karadeniz üzerinden uluslararası yük taşımacılığı yapan gemiler açısından rota ve sigorta planlamasını daha önemli hale getiriyor.
SALDIRILAR AÇIK DENİZE YAYILIYOR
Paylaşılan denizcilik güvenliği verilerine göre son dönemde saldırıların yalnızca Rusya ve Ukrayna kıyılarına yakın bölgelerle sınırlı kalmadığı görülüyor.
21 Eylül 2025 ile 21 Eylül 2026 arasındaki dönemde daha önce belirlenen risk alanının dışında 45 ticari geminin saldırılardan etkilendiği belirtilirken, bunların önemli bölümünün 2026 yazından itibaren gerçekleştiği bildirildi.
Saldırılardan tankerlerin yanı sıra kuru yük, genel kargo, konteyner ve Ro-Ro gemilerinin de etkilendiği kaydedildi.
SİGORTA MALİYETLERİNDE ARTIŞ
Karadeniz’de yaşanan güvenlik sorunlarının deniz taşımacılığı maliyetlerini de etkilediği belirtiliyor.
Savaş riski sigortalarında primlerin yükseldiği, bazı seferlerde gemi işletmecilerinin yüz binlerce doları bulan ilave maliyetlerle karşı karşıya kalabildiği ifade ediliyor.
Yeni risk alanı düzenlemesinin özellikle Rusya ve Ukrayna limanlarına uğrayan veya Karadeniz’in uluslararası açık deniz rotalarını kullanan gemileri yakından ilgilendirdiği değerlendiriliyor.
HASARLI GEMİ TRABZON AÇIKLARINDA GÖRÜLDÜ
Karadeniz’deki saldırıların Trabzon’a yansıyan son örneklerinden biri VOLGA-4007 isimli yük gemisi oldu.
1989 yılında inşa edilen ve yaklaşık 140 metre uzunluğunda olduğu belirtilen gemi, gövdesindeki hasar izleriyle Trabzon açıklarında görüntülendi. Cook Adaları bayrağı altında seyreden geminin 20 Ağustos 2026’da Novorossiysk Limanı’ndan ayrıldığı sırada dört dronun hedefi olduğu bildirildi.
Saldırı sırasında gemide 13 personelin bulunduğu aktarılırken, geminin daha sonra Trabzon açıklarında görülmesi Karadeniz’de ticari deniz taşımacılığındaki güvenlik risklerini yeniden gündeme taşıdı.
TRABZON ROTASINDA DAHA ÖNCE DE ÖRNEKLER YAŞANDI
Trabzon ve çevresi daha önce de Karadeniz’de saldırılardan etkilendiği bildirilen ticari gemilerin yöneldiği bölgeler arasında yer aldı.
Farklı tarihlerde saldırıya uğradığı belirtilen yük, tanker ve Ro-Ro gemilerinin Trabzon Limanı veya Sürmene açıklarına yönelmesi, savaşın deniz taşımacılığı üzerindeki etkisinin Türkiye’nin Karadeniz kıyılarında da hissedildiğini ortaya koydu.
Karadeniz’de ticari gemilerin güvenli seyri, savaşın devam ettiği süreçte hem bölgesel ticaret hem de Türkiye açısından yakından takip edilen başlıklardan biri olmaya devam ediyor.
