Trabzon’da faaliyet gösteren Mehmet Cengiz Kadın Yaşam ve İstihdam Merkezi’nde kadınlar, üretimi kültürel bir ritüele dönüştürüyor. Merkezde hazırlanan tasarımlarda endemik bitkiler el sanatları teması ön plana çıkarken, üretim süreci atma türküler ve manilerle zenginleşiyor.
Trabzon Büyükşehir Belediyesi bünyesinde çalışmalarını sürdüren merkezde kadınlar hem meslek öğreniyor hem de kültürel mirası yaşatıyor. Beş farklı atölyede yürütülen eğitimlerde hasır ve kazaziye takı tasarımı, geleneksel el sanatları, yöresel bez dokuma, moda tasarımı, kadın giysi hazırlama, kağıt rölyef, tezhip ve ahşap boyama gibi alanlarda üretim yapılıyor.
ENDEMİK BİTKİLER TASARIMLARA İLHAM OLUYOR
Merkezde yürütülen çalışmalarda Trabzon’a özgü mavi yıldız, vargit çiçeği, kirpikli zambak, manişak ve zifin gibi endemik bitkiler tasarımlara ilham veriyor. Bu bitkiler kumaş, takı ve kıyafetlere işlenerek modern tasarımlarla buluşturuluyor.
Her bir bitkinin hikayesi ve doğadaki özellikleri dikkate alınarak tasarımlar hazırlanıyor. Özellikle mavi yıldız çiçeği ve yayla göçlerini simgeleyen vargit çiçeği, koleksiyonun öne çıkan figürleri arasında yer alıyor. Ürünler Turab-ı Zen markası altında patentli olarak üretiliyor.
ATMA TÜRKÜLERLE GELENEK YAŞATILIYOR
Atölyelerde üretim yapılırken kadınlar doğaçlama atma türküler ve maniler söylüyor. Endemik bitkilerden esinlenerek yazılan sözler, hem kültürel hafızayı canlı tutuyor hem de üretim sürecini sosyal bir paylaşıma dönüştürüyor.
Merkezde görevli kadın ustalar, çalışırken hem psikolojik olarak rahatladıklarını hem de kültürel değerleri yeni nesillere aktarmanın mutluluğunu yaşadıklarını ifade ediyor. Kirpikli zambağın yalnızca Doğu Karadeniz’de yetiştiğinin keşfedilmesi ise tasarımlara ayrı bir anlam katmış durumda.
KADIN GİRİŞİMCİLERE DESTEK
Merkezde 5 atölyede üretim yapılırken çok sayıda kadın meslek eğitimi alıyor. Kadın girişimciler ağı ile desteklenen çalışmalar sayesinde hem istihdam sağlanıyor hem de turizm sektörüne yönelik hediyelik ürünler kazandırılıyor.
Doğal kumaşlar geleneksel tezgahlarda dokunuyor ve belirlenen temalara göre koleksiyonlara dönüştürülüyor. Takıdan broşa, nakıştan özel tasarım kıyafetlere kadar geniş bir ürün yelpazesi oluşturuluyor.
Trabzon’da hayata geçirilen bu proje ile endemik bitkiler el sanatları teması üzerinden hem ekonomik hem de kültürel değer üretilmesi hedefleniyor. Üretimle birleşen kültür, kadın emeğiyle geleceğe taşınıyor.